Spis treści
Ciasto kruche
Składniki
Mąka na kruche ciasto idealne
- 200 g – mąka pszenna
- 100 g – mąka krupczatka
- 100 g – mąka ziemniaczana
- 3 g – proszek do pieczenia - około pół łyżeczki, może być nieco więcej, ale wtedy proszek do pieczenia będzie wyczuwalny w smaku
Pozostałe składniki
- 100 g – cukier zwykły - raczej drobny, ale nie puder
- 315 g – masło - ponad 1,5 kostki – mam na myśli tradycyjne kostki 200 g
- 3 szt. – żółtko
Naczynia i akcesoria
- 1 miska - używam miski plastikowej o górnej średnicy 28 cm, ale może być dowolne naczynie
- 1 piekarnik elektryczny - najlepiej z termoobiegiem, ale bez termoobiegu też może być
- 1 blacha do pieczenia - 35 x 23 cm
- 1 papier do pieczenia - 38 x 50 cm
- 1 łyżka
- 1 łyżeczka
- 1 talerz duży płaski
- 1 talerz mały płaski
Jak zrobić krok po kroku
Przygotowanie składników do ciasta kruchego
- Przygotowuję wszystkie składniki i akcesoria w taki sposób, aby były w zasięgu ręki. Żółtka wybijam na mały talerz. Masło jeszcze pozostawiam w lodówce, żeby się zbytnio nie ociepliło.
- Miskę o średnicy około 25 cm ustawiam na wadze kuchennej (może być inne naczynie, ja używam miski plastikowej). Wsypuję do niej przesianą mąkę (lub połączone mąki razem — w sumie 400 g), dodaję proszek do pieczenia i cukier. Kontroluję na wadze, czy zgadza się ilość poszczególnych składników. Wszystko mieszam łyżką.200 g – mąka pszenna, 100 g – mąka krupczatka, 100 g – mąka ziemniaczana, 3 g – proszek do pieczenia, 100 g – cukier zwykły
Jak zagnieść ciasto kruche?
- Myję dokładnie ręce. Kroję masło na małe prostokątne kawałki (masło musi być mocno schłodzone) i dodaję do mieszanki mąki i cukru. Opuszkami palców rozgniatam kawałki masła i staram się łączyć je z mieszanką mąki i cukru. To trwa około 5-10 minut, zanim proszek zostanie połączony dokładnie z tłuszczem. Uwaga: nie zagniatamy tego ciasta za bardzo, chodzi tylko o delikatne połączenie składników, w taki sposób, żeby kawałki masła przestały być widoczne.315 g – masło
- Do połączonych składników dodaję żółtka i kontynuuje łączenie wszystkich składników. Sklejam palcami żółtko z ciastem, ale staram się go nie zagniatać. Kiedy uda mi się równomiernie rozprowadzić żółtka z pozostałymi składnikami, zbijam całymi dłońmi ciasto, uklepując z niego kulę lub walec (ja wolę kształt walca, ponieważ potem łatwiej mi jest go pokroić).3 szt. – żółtko
Wstawienie ciasta do lodówki
- Wstawiam ciasto do lodówki na co najmniej 1,5 godziny. Możesz je przygotować dzień przed pieczeniem i zostawić ciasto w lodówce na noc — wtedy, zanim wstawisz do lodówki miskę, przykryj ją pokrywką lub folią.
Przygotowanie nadzienia do ciasta
- Kiedy ciasto jest w lodówce, przygotowuję owoce – obieram je, kroję i smażę na patelni, dodając cukier i cynamon. Przepis na smażone owoce do ciasta kruchego znajdziesz w oddzielnych przepisach na szarlotkę, "gruszotkę" czy kruche ze śliwkami:Kruche ciasto z gruszkami i cynamonem
Jak umieścić ciasto kruche w blasze do pieczenia?
- Blachę do pieczenia o wielkości około 35 × 23 cm (ja akurat takiej używam, ale może być inna) wykładam papierem do pieczenia. Włączam piekarnik do nagrzania do temperatury 170°C (lub 180° – zależy to od właściwości piekarnika).
- Myję dokładnie ręce. Wyjmuję z lodówki schłodzone ciasto i przekrawam na dwie nierówne części. Większą część kładę na płaski talerz, a nieco mniejszą chowam z powrotem do lodówki.
- Na talerzu kroję ciasto ostrym nożem na plastry 4-5 milimetrowe.
- Plastry układam na dnie formy do ciasta jak najbliżej siebie. Do przerw między plastrami wkładam mniejsze kawałki ciasta (urywam je palcami). Potem staram się przyklepać i ugnieść palcami ciasto do formy w taki sposób, żeby dokładnie przykryło całe dno oraz dokładnie przylegało do brzegów i do rogów (może być nieco podniesione przy brzegach). Chodzi o to, żeby masa z owocami, która zostanie na to ciasto wylana, nie dostała się do dna formy. Niektórzy wałkują ciasto na płaski placek, ale ja wolę ugnieść je palcami.
- Wyjmuję z lodówki pozostałą część ciasta, które kroję na nieco cieńsze plasterki (około 2-3 milimetrowe). Inny sposób: ucieram ciasto na tarce z dużymi oczkami.
- Na rozprowadzone na dnie blachy ciasto wlewam przygotowaną wcześniej gorącą masę owocową (usmażone jabłka, gruszki lub śliwki). Na owocach układam plasterki ciasta, też bardzo blisko siebie, żeby wypełnić jak największą powierzchnię ciasta. Większe „dziury” zaklejam mniejszymi kawałkami ciasta, ale teraz już nie muszę się starać, żeby dokładnie zalepić całą powierzchnię, nawet lepiej, jeśli zostanie kilka małych dziurek. Jeżeli wolisz ucierać ciasto na tarce, to wiórki rozprowadź po powierzchni w miarę równomiernie i na koniec przyklep je delikatnie dłońmi, żeby tworzyły w miarę równą powierzchnię (wystające ponad poziom ciasta wiórki mogą się przypalić).
Ile piec ciasto kruche?
- Wkładam ciasto na środkową półkę piekarnika nagrzanego na 170°C lub 180°C i piekę od 40 do 50 minut. Na pierwsze 15 – 20 minut włączam termoobieg (ale nie jest to konieczne). Obserwuję ciasto co kilkanaście minut, jeżeli zacznie się zbytnio przypiekać, wyłączam piekarnik. Po upieczeniu wyłączam piekarnik i otwieram drzwiczki, czekam kilka minut (można zostawić tak ciasto nawet na godzinę, żeby przestygło). Wyjmuję ciasto, kładę na deskę i czekam, aż wystygnie. Oczywiście żartuję, u mnie je się ciasto na gorąco, po lekkim przestygnięciu – w chłodne dni wynoszę formę na balkon, wtedy nie trzeba długo czekać na przestudzenie.
Wskazówki
Mąka na bardzo kruche ciasto „piaskowe”
- 300 g – mąka krupczatka
- 100 g – mąka ziemniaczana
- 2 g — proszek do pieczenia — pół płaskiej łyżeczki
Mąka na średnio kruche ciasto
- 300 g – mąka zwykła
- 100 g – mąka ziemniaczana
- 4 g – proszek do pieczenia – 2/3 płaskiej łyżeczki
Mąka na mało kruche ciasto
- 400 g – mąka zwykła
- 8 g — proszek do pieczenia — kopiata łyżeczka
Dlaczego kruche ciasto jest twarde?
Ciasto kruche może zrobić się twarde z kilku przyczyn:
- Dodajesz białka – to błąd, powinny być dodane tylko żółtka.
- Używasz zbyt drobnego cukru lub cukru pudru – to błąd, cukier powinien być średniej grubości, żeby nie zdążył się rozpuścić podczas łączenia składników.
- Dodajesz zbyt mało proszku do pieczenia. Jednak nie powinno się dawać dużo proszku do pieczenia, bo jest szkodliwy i zmienia smak potraw, dlatego ja wolę dać mniej proszku (dodaję zwykle pół płaskiej łyżeczki do herbaty) i mąkę krupczatkę (dodaję tylko 100 gramów). Właśnie domowe ciasto kruche tym różni się od sklepowego czy z cukierni, że minimalizuje się w nim obecność proszku do pieczenia.
- Dodajesz samą zwykłą mąkę pszenną bez proszku do pieczenia. Dodanie mąki ziemniaczanej i mąki krupczatki spulchnia ciasto. Jeżeli chcesz dać samą zwykłą mąkę, to albo musisz się pogodzić, że kruche ciasto będzie twardsze, albo powinnaś dać więcej proszku do pieczenia.
- Można zrobić ciasto kruche z samej mąki krupczatki i wtedy będzie naprawdę kruche, ale takie bardziej „piaskowe”. Warto raz zrobić sobie taki eksperyment, bo może się okazać, że właśnie takie ciasto będzie dla Ciebie idealne.
- Za bardzo wyrabiasz ciasto. Ciasta kruchego się nie wyrabia, łączy się tylko składniki, rozdrabniając palcami i przyklepuje.
Jak wykorzystać gotowe ciasto kruche
Ciasto kruche można też upiec oddzielnie, bez dodatków i dopiero po wyjęciu z piekarnika posmarować czymś słodkim lub kwaśnym, na przykład musem cytrynowym lub pomarańczowym. Gotowe ciasto kruche można wykorzystać, smarując je owocowymi musami, dżemami, konfiturami i smażonymi owocami. Można też polać je musem czekoladowym lub masą orzechową, migdałową. Z gotowego ciasta kruchego można też zrobić wielkanocne mazurki – wystarczy po wyjęciu z piekarnika posmarować je masą krówkową lub kajmakową i udekorować orzechami, migdałami i czekoladą.
* Koszt przepisu dotyczy wytworzenia samego ciasta kruchego, bez nadzienia.
** Kalorie liczone są orientacyjnie, dotyczą 1 sporej porcji ciasta kruchego bez nadzienia.
*** Wszystkie zdjęcia są moją własnością, czyli firmy © Echo Promo.
Polecane artykuły
- Szarlotka Winiary na kruchym cieście – najlepsze porady*
- Jak zrobić ciasto na naleśniki? Przepis na ciasto naleśnikowe na cienkie naleśniki
- Wafle z masą krówkową. Przepis na andruty z mlekiem skondensowanym
Pani Zosia
Zgadzam się, że z proszkiem do pieczenia trzeba uważać. Do ciasta kruchego daję go jak najmniej.
Anka
Dzięki za taki szczegółowy przepis! Nie wiedziałam o krupczatce.